Wat is voor bedrijven nou écht relevant aan de energietransitie? Met die vraag in het achterhoofd organiseerden de duurzaamheidsplatformen van Midden-Holland het webinar ‘Energietransitie in het bedrijfsleven’. Zonnepanelen, warmtepompen, transitievisies en energiestrategieën vliegen je om de oren, maar wat moet je daar als ondernemer mee? Ondernemers uit de hele regio sloten aan bij de webinar op 24 februari 2021 om daar achter te komen.

Ondernemers, wees gewaarschuwd, de energietransitie komt eraan

Na het openingswoord van Selina Roskam, kennismakelaar duurzame utiliteitsbouw bij de Rijksdienst voor Ondernemers, zette voorzitter van Duurzaamheidsplatform Gouda Teun Bokhoven de beleidslijnen uiteen. We hebben namelijk te maken met twee grote projecten: de Regionale Energiestrategie (RES) en de Transitievisie Warmte (TVW). Respectievelijk draaien die om elektriciteit en warmte. De RES wijst plekken aan voor de opwek van duurzame energie. De TVW werkt de plannen om aardgasloze wijken en bedrijventerreinen te creëren verder uit.

“Wees geïnformeerd, zodat je natuurlijke momenten kunt gebruiken om te verduurzamen.”

Teun tipt ondernemers om niet te lang te wachten, maar ook niet halsoverkop hun bedrijf energieneutraal te maken. “Wees geïnformeerd, zodat je natuurlijke momenten kunt gebruiken om te verduurzamen, bijvoorbeeld als je de verwarmingsinstallatie moet vervangen of bij een verhuizingen of renovatie. De duurzaamheidsplatformen houden je op de hoogte van de ontwikkelingen.”

Maatschappelijk, maar ook noodzakelijk

Teus de Wit, oud-directeur van wegenbouwer Versluys Groep, sprak tijdens het webinar als eerste ondernemer over zijn ervaringen met de energietransitie. Het kantoorpand van zijn bedrijf is in 2014 al energieneutraal en aardgasloos gebouwd. Later plaatste hij zonnepanelen op het dak van de loods voor de stroom van auto’s en materieel. Waarom is Teus al vroeg aan de transitie begonnen? “Deels zit het in de genen: we werken altijd in het publieke domein en zijn daardoor maatschappelijk betrokken,” zegt hij, “maar het was ook noodzaak. Onze opdrachtgever is meestal de overheid en die stelt eisen aan de duurzaamheidsambities van haar samenwerkingspartners. Onze zelf omgebouwde ‘stroomwals’ gooit bijvoorbeeld hoge ogen.”

“Zelf meer leggen en terugleveren is niet de moeite waard, maar voor de gemeenschap hebben de panelen wel veel waarde.”

Teus hoefde niet zijn volledige dak vol te leggen om in zijn energiebehoefte te voorzien. Daarom stelde hij de helft ter beschikking aan Energiecoöperatie Bodegraven-Reeuwijk. “Zelf meer leggen en terugleveren is niet de moeite waard, maar voor de gemeenschap hebben de panelen wel veel waarde.”

Kennis en commitment

Lambert den Dekker van DWA, adviesbureau in duurzaam bouwen, greep de verhuizing van zijn bedrijf naar Gouda aan om het nieuwe pand aardgasvrij te maken. Een bestaand pand volledig energieneutraal maken is echter een complexe opdracht. “Daar was kennis, creativiteit, doorzettingsvermogen en commitment voor nodig,” reflecteert hij. “We liepen regelmatig tegen zaken aan die we niet hadden voorzien. Aannemer, adviseurs en uitvoerders moesten de koppen bij elkaar steken om het project tot een goed einde te brengen.”

“Aannemer, adviseurs en uitvoerders moesten de koppen bij elkaar steken.”

Met resultaat: het nieuwe pand levert waarde voor de belegger én voor het milieu; het gebouw is toekomstbestendig én energiezuinig. “Daarnaast heeft het marktconforme jaarlasten voor de huurder, comfortabele werkplekken voor de gebruiker en is het nog een mooi gebouw geworden ook!”

Op zoek naar knelpunten

Voor de energietransitie bestaat helaas geen one-size-fits-all-oplossing. Daarom vindt de komende tijd op een bedrijventerrein in elke gemeente een haalbaarheidsonderzoek plaats. Jac Bost, de voorzitter van Duurzaamheidsplatform Waddinxveen (DPW), neemt het voortouw voor zo’n onderzoek op bedrijventerrein Doelwijk/Distripark A12 in Waddinxveen. Uit een eerder onderzoek van de ODMH bleek dat veel ondernemers van dat bedrijventerrein zich nog niet aan de (wettelijk voorgeschreven) besparingen hadden gewaagd, terwijl er veel te winnen valt; het bedrijventerrein heeft veel grote energieverbruikers met grote daken. Waarom werkten zij nog niet aan de transitie?

In een nieuw onderzoek wordt voor twaalf bedrijven individueel in kaart gebracht welke maatregelen zij nog kunnen nemen, wat het kostenplaatje daarvan is en wat het hen oplevert. Uit deze twaalf gevallen worden lessen getrokken over de knelpunten en mogelijkheden voor andere bedrijven en bedrijventerreinen in de gemeente.

Actieve rol voor bedrijven

Gedurende het webinar werden de aanwezigen stellingen voorgelegd, waarop het grootste gedeelte graag reageerde. De deelnemers waren ‒ niet geheel verrassend ‒ een duurzaam-gerichte groep. Ongeveer de helft had al zonnepanelen of was ermee bezig. Bij een positieve business case en een geschikt dak zou iedereen er in ieder geval voor gaan. Daarnaast had bijna een kwart van de aanwezigen al een aardgasloos systeem en had driekwart wel interesse in een collectieve variant.

Eigenlijk was iedereen het erover eens dat de energietransitie een actieve rol vraagt van bedrijven. Tegelijkertijd verwachtte men ook unaniem van de gemeente dat die een ondersteunende rol zou spelen. Opvallend en positief was dat de meesten ook de samenwerking met een burgercoöperatie belangrijk vonden.

Volgende bijeenkomst: zon op dak
Op 21 april gaat een tweede bijeenkomst dieper in op de beleidsplannen en praktische do’s en don’ts rond zonnepanelen. In heel Nederland zetten regio’s in op zoveel mogelijk zonnepanelen op daken in plaats van zonneweides of windmolens.

Tekst: Graficelly, Reeuwijk
Foto’s: Rob Glastra